მაკროეკონომიკური ცვლადები, ფინანსური განვითარება და ადგილობრივი ინვესტიციები ნიგერიაში

ავტორები: კაიოდე დევიდ კოლავოლე

საკვანძო სიტყვები: მაკროეკონომიკური ცვლადები; ფინანსური განვითარება; ადგილობრივი ინვესტიციები

J.E.L. Classification: E2, G0

DOI: https://doi.org/10.52244/ep.2025.30.11

ციტირებისათვის: Kolawole, K., (2025) Macroeconomic variables, financial development, and domestic investment in Nigeria (in English). Economic Profile, Vol. 20, 2(30), p. 136-148. DOI: https://doi.org/10.52244/ep.2025.30.11

ანოტაცია. კვლევაში შესწავლილია მაკროეკონომიკური ცვლადები, ფინანსური განვითარება და ნიგერიაში არსებული შიდა ინვესტიციები. ნაშრომში გამოყენებულია ex post facto კვლევის დიზაინი და მსოფლიო ბანკის ინდიკატორებიდან შეგროვებული ყოველწლიური მეორადი მონაცემები 1990 წლიდან 2024 წლამდე. კვლევაში გამოყენებულ იქნა ავტორეგრესიული განაწილებული ლაგის (ARDL) მოდელი გამოყენებით მონაცემების შესასწავლად. შედეგებმა აჩვენა, რომ საპროცენტო განაკვეთს, გაცვლით კურსს, ინფლაციას, მშპ-ს ზრდას და ფინანსურ განვითარებას ჰქონდა მოსალოდნელი ნიშნები, მაგრამ სტატისტიკურად უმნიშვნელო გავლენა შიდა ინვესტიციებზე გრძელვადიან პერსპექტივაში. ეს მიუთითებს, რომ ნიგერიაში საინვესტიციო ქცევაზე უფრო მეტად მოქმედებს ინსტიტუციური და სტრუქტურული საკითხები, ვიდრე ტიპური მაკროეკონომიკური ფაქტორები. კვლევის შედეგებით, მიუხედავად იმისა, რომ ფინანსურ განვითარებას დადებითი ეფექტი აქვს, მისი გავლენა სუსტია კაპიტალის ბაზრების, კრედიტებზე შეზღუდული წვდომისა და მმართველობითი საკითხების გამო. კვლევა ასკვნის, რომ მხოლოდ მაკროეკონომიკური სტაბილურობა ვერ გაზრდის მნიშვნელოვნად შიგა ინვესტიციებს დამატებითი სტრუქტურული რეფორმების გარეშე. იგი რეკომენდაციას უწევს ინსტიტუტების გაძლიერებას, პოლიტიკის თანმიმდევრულობის უზრუნველყოფას და ფისკალური და მონეტარული პოლიტიკის კოორდინაციას ინფლაციის, საპროცენტო განაკვეთების და გაცვლითი კურსების სტაბილიზაციის მიზნით, რაც, თავის მხრივ გავლენას მოახდენს ინვესტიციებზე.

1. Ahmed, A. D., & Islam, S. M. N. (2009). The Theory of Financial Liberalization and its Economic Impact: An Assessment. In Contributions to economics (pp. 91–140). https://doi.org/10.1007/978-3-7908-2168-0_4
2. Dung, D. T. M., Oanh, N. V. H., Tri, P. N. M., Nhi, L. L. T., Thao, T. P., & Tri, N. D. T. (2025). Impact of financial development on investment: Evidence from Asian Nations. In Advances in economics, business and management research/Advances in Economics, Business and Management Research (pp. 419–433). https://doi.org/10.2991/978-94-6463-694-9_29
3. Eyo, E., & Ugah, J. (2024). Determinants of domestic investment in Nigeria (1986–2022). Global Scientific Journals, 12(7), 1061–1075.
4. Fujino, S. (1974). A theory of investment. In Lecture notes in economics and mathematical systems (pp. 3–18). https://doi.org/10.1007/978-3-642-48150-5_2
5. He, Y., & Yoo, T. H. (2024). Financial development impact on domestic investment: does income level matter? Cogent Economics & Finance, 12(1). https://doi.org/10.1080/23322039.2024.2321811
6. Ibrahim, R. L., Alomair, A., & Naim, A. S. A. (2024). How financial development heterogeneity, macroeconomic volatility, domestic investment, and digital economy are driving sustainable economic growth in Africa. Sustainability, 16(21), 9281. https://doi.org/10.3390/su16219281
7. Iheonu, C. O., Asongu, S. A., Odo, K. O., & Ojiem, P. K. (2020). Financial sector development and Investment in selected countries of the Economic Community of West African States: empirical evidence using heterogeneous panel data method. Financial Innovation, 6(1). https://doi.org/10.1186/s40854-020-00195-0
8. Isaac, S. E., & Akpan, O. M. (2024). Macroeconomic determinants of domestic investment in Nigeria: Comparing theory and Empirics. South Asian Journal of Social Studies and Economics, 21(3), 194–203. https://doi.org/10.9734/sajsse/2024/v21i3793
9. Keynes, J. M. (1936). The general theory of employment, interest and money. Macmillan.
10. Kwode, I. E. (2024). Domestic private investment and selected macroeconomic Indicators in Nigeria:An Econometric analysis. Global Journal of Arts Humanities and Social Sciences, 12(8), 1–23. https://doi.org/10.37745/gjahss.2013/vol12n8123
11. McKinnon, R. I. (1973). Money and capital in economic development. The Brookings Institution.
12. McKinnon, R. I., & Shaw, E. S. (1973). Financial deepening in economic development. Brookings Institution.
13. Mpia, M., & Orji, O. (2025). Macroeconomic variables on domestic investment (Nigerian experience). International Journal of Innovative Finance and Economics Research, 13(3), 152–158.
14. Owuzo, S. U., Egbon, P. C., & Ezi, C. T. (2024). Evaluating the impact of macroeconomic fundamentals on domestic private investment in selected ECOWAS countries. International Research Journal of Economics and Management Studies, 3(11), 297–308. https://doi.org/10.56472/25835238/irjems-v3i11p129
15. Salakpi, A., Nasse, T. B., & Nangpiire, C. (2024). Exploring the relationship between financial sector development and domestic investment in Africa. Academy of Accounting and Financial Studies Journal, 28(S3), 1–13.
16. Shaw, E. S. (1973). Financial deepening in economic development. Oxford University Press.